Бу күннэргэ Уус Алдан улууһугар эмп тэрилтэтэ аһыллыбыта 125 сыллаах үбүлүөйэ бэлиэтэнэр. Маны сэргэ киин балыыһа салаалара – сэллик диспансера 90 сыллаах, хирургия салаата уонна клиническэй лаборатория 75 сыллаах, хааны кутар салаа 55 сыллаах бэлиэ кэмнэрин туоллулар. Онон сиэттэрэн, бу үлэни сүрүннээччилэртэн билиҥҥи үлэ-хамнас, ситиһиилэр, кыһалҕалар тула "Мүрү саһарҕата" ыйыталаста.
Дария НАХОДКИНА, улуустааҕы хааны кутар салаа
трансфузиолог-изосеролог бырааһа, РФ бочуоттаах донора, СӨ доруобуйатын харыстабылын туйгуна:
– Билигин улууспутугар амарах санаалаах РФ бочуоттаах 21 донора баар. Өссө үс киһи бу күннэргэ маннык бочуоттаах ааты ылыахтаах. Кинилэр араас хайысхалаах акцияларга эмиэ кыттан, туора турбат үтүө санаалаах дьоһун дьон. Ол курдук былырыын лейкоз курдук хаан рак ыарыытын утары охсуһар 6 саастаах кырачаан кыыс Нелли Макароваҕа итиэннэ улуус медицинэтин бэтэрээнэ Оксана Саввина сиэнигэр Аленаҕа Санкт Петербурга костнай мозг пересадкатын ааһарыгар күүс-көмө буоллубут. Инникитин таас балыыһабыт иккис куорпуһа аһылларын кэтэһэбит. Сайдыы саҥа суолун арыйарга бэлэммит. Ол курдук билиҥҥи үйэҕэ “Куттала суох хааны кутуу” диэн бырагыраама үлэлиир кэмигэр саҥа инновационнай нанотехнология оборудованиетынан хааччыллыбыт саҥа кэбиниэт аһылларын күүтэбит.
Нюргуяна ШИРЯЕВА, улуус сэллиги эмтиир диспансерын фтизиатр бырааһа:
– Быйыл улууспутугар сэллиги эмтиир сулууспа 90 сыллаах үбүлүөйүн бэлиэтээтибит. Сэбиэскэй былаас кэмигэр сэллик дойду үрдүнэн олус киэҥник тарҕаммыт ыарыы буолан, күүстээх үлэ саҕаламмыта. Ол курдук 1935 с. Томторго сэллиги эмтиир балыыһа тутуллубута. 1936 с. оройуоҥҥа 1300 сэллигинэн ыалдьар ыарыһах баара бэлиэтэммит. Онтон ыла үгүс үлэ ыытыллан, олох-дьаһах тупсан, диагнозтыыр, эмтиир ньыма сайдан, дьон сэллигинэн ыалдьара аҕыйаата. Кэлиҥҥи сылларга көһө сылдьар флюороаппараат, компьютернай томограф баара үлэбитин олус чэпчэтэр.
Көһө сылдьар флюорограф улууспут хас биирдии нэһилиэгэр тиийэн флюорографияҕа түһэрэр. Күн бүгүн улууспутугар сэллигинэн ыалдьар биэс киһилээхпит, онтон биирдэстэрэ оҕо. Дьон флюорографияҕа сыл ахсын түспэтиттэн, ыарыыларын улаатыннаран кэбиһэллэриттэн хомойуох иһин, чугас дьоннорун, оҕолорун сыһыараллар, бэйэлэрэ да эмтэнэр кэмнэрэ уһуур. Доруобуйаҕытыгар болҕомтолоох буолуҥ, көрдөрүнүҥ диэн барыгытын ыҥырабыт .
Алена САВВИНА, улуустааҕы киин балыыһа клинико-диагностическай лабораториятын сэбиэдиссэйэ:
– Лабораторнай сулууспа 1949 сылтан быыстала суох үлэлиир, быйыл тэриллибитэ 75 сыла туолбутун бэлиэтээри сылдьабыт. Ситиһиибит диэн улуустааҕы кииннэммит балыыһа иһинэн сыл түмүгүнэн бастыҥ отделениелары быһаарар күрэстэргэ үс төгүл бастаан турабыт.
Лабораммыт В.Д. Бечеканова «Профессия – жизнь» диэн СӨ Доруобуйа харыстабылын министиэристибэтэ тэрийбит өрөспүүбүлүкэтээҕи күрэһигэр «Лабораторнай диагностика бастыҥ специалиһа» диэн анал ааты ылары ситиспитэ. Ону тэҥэ үлэбит хаачыстыбатын үрдэтэр тэриллэринэн хаҥыырбыт ситиһии буолар. Билигин баҕа санаабыт – балыыһа иккис уочарата тутулларын күүтэбит. Саҥа дьиэлэнэн-уоттанан, материальнай-техническэй баазабыт тупсарыгар баҕарабыт. Былааммытыгар нэһилиэктэргэ үлэлиир быраас амбулаторияларын лабораторияларын үрдүк таһымнаах гематологическай уонна биохимическэй анализатордарынан хааччыйыы. Оттон сүрүн кыһалҕабыт диэн улууспутугар бактериологическай чинчийии, ПЦР диагностика оҥоһуллубата атахтыыр. Ити анаалыстары Дьокуускайга чинчийиигэ ыытабыт. Бу боппуруос инникитин көрүллэн, сөптөөхтүк быһаарылларыгар улахан баҕа санаалаахпыт.
Сонун төрдө уонна хаартыска: Мүрү саһарҕата, Светлана СИВЦЕВА, Мария АРГУНОВА
